پوکی استخوان چیست و چگونه اتفاق می‌افتد؟

پوکی استخوان، استخوان‌های بدن را بسیار ضعیف و شکننده می‌کند، به اندازه‌ای که زمین خوردن یا حتی وارد آمدن فشارهای خفیف به استخوان‌ها می‌تواند باعث شکستگی آن‌ها شود. شکستگی‌های ناشی از پوکی استخوان نیز عمدتا در ناحیه لگن، مچ دست و ستون فقرات اتفاق می‌افتند.

استخوان، بافت زنده‌ای در بدن است که دائما روندهای تجزیه و جایگزینی را سپری می‌کند. پوکی استخوان زمانی اتفاق می‌افتد که همراه با تجزیه لایه‌های قدیمی استخوان، لایه‌های جدید استخوان شکل نمی‌گیرند. دانشمندان می‌گویند که پوکی استخوان می‌تواند برای همه زنان و مردان از همه نژادها اتفاق بیفتد، اما زنان آسیایی و سفیدپوست (خصوصا زنان مسن‌تری که دوره یائسگی را پشت سر گذاشته‌اند) اساسا در معرض خطر بیشتری قرار دارند.

علائم پوکی استخوان

در مراحل اولیه تضعیف استخوان‌ها، معمولا هیچ نوع علائمی به چشم نمی‌خورند. با این‌حال، همین‌که استخوان‌ها به‌واسطه پوکی استخوان تا حد قابل توجهی ضعیف شوند، نشانه‌ها و علائم زیر نمایان می‌گردند:

  • درد در پشت بدن به علت شکستگی یا فرسوده شدن مهره‌های ستون فقرات
  • کاهش قد به مرور زمان
  • خمیده شدن حالت بدن
  • شکستگی استخوان بسیار راحت‌تر از حد معمول

علت‌های پوکی استخوان

در سال‌های جوانی، شکل‌گیری لایه‌های جدید استخوان سریع‌تر از تجزیه لایه‌های قدیمی استخوان پیش می‌رود. درنتیجه حجم توده استخوانی در بدن انسان‌های جوان بیشتر می‌شود. به همین دلیل هم بیشتر افراد از نظر حجم توده استخوانی در دهه 20 سالگی به بهترین حالت خودشان می‌رسند. با این‌حال، همراه با افزایش سن، روندتضعیف توده استخوانی نسبت به شکل‌گیری آن‌ سرعت بیشتری پیدا می‌کند.

این‌که هر فرد چطور به پوکی استخوان مبتلا شود، در درجه اول به حجم توده استخوانی شکل‌گرفته در دوران جوانی بستگی دارد. پس هرچه در جوانی استخوان‌ها را بیشتر تقویت کنید، بدن را برای دوران ضعف در آمادگی بهتری قرار می‌دهید.

پوکی استخوان چیست؟

عوامل خطر

  • خطرات تغییرناپذیر
  • جنسیت: زنان اساسا بیشتر از مردان در معرض خطر ابتلا به پوکی استخوان قرار دارند.
  • ابعاد اسکلت بدن: زنان و مردانی که ابعاد اسکلت بدن‌شان کوچک‌تر است، بیشتر در معرض خطر ابتلا به پوکی استخوان قرار دارند.
  • سن
  • نژاد
  • سابقه خانوادگی
  • سطح هورمون‌ها
  • هورمون‌های جنسی: هرچه سطح هورمون‌های جنسی در بدن کمتر شود، شانس تضعیف استخوان‌ها بیشتر می‌شود.
  • مشکلات تیروئیدی: وجود هورمون تیروئید مازاد در بدن می‌تواند به تضعیف استخوان‌ها منجر شود.
  • غده‌های دیگر: پوکی استخوان با فعالیت بیش از حد پاراتیروئید و غدد آدرنال مرتبط است.
  • عوامل تغذیه‌ای
  • عدم دریافت کلسیم کافی: دریافت نکردن کلسیم کافی به کاهش تراکم استخوان‌ها، تضعیف زودهنگام آن‌ها و افزایش خطر شکستگی استخوان‌ها منجر می‌شود.
  • اختلالات خوردن: در نظر گرفتن محدودیت‌های شدید تغذیه‌ای و قرار گرفتن وزن زیر حد استاندارد، استخوان‌ها را به‌راحتی ضعیف می‌کند.
  • جراحی دستگاه گوارش: جراحی کردن با هدف کاهش اندازه معده یا برداشتن بخشی از روده، جذب کلسیم را ضعیف می‌کند.
  • عوامل سبک زندگی
  • بی‌تحرکی و یک‌جانشینی: افرادی که بی‌تحرکی شدید دارند و بیشتر اوقات را در حالت نشسته به سر می‌برند، با خطر بالای ابتلا به پوکی استخوان مواجه هستند.
  • مصرف الکل
  • استعمال سیگار یا هر نوع دخانیات
  • بیمار‌ی‌های خاص
  • بیماری سلیاک
  • بیماری روده التهابی
  • بیماری کلیوی یا کبدی
  • سرطان
  • لوپوس
  • میلومای چندگانه
  • آرتریت روماتوئید

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر در مراحل اولیه یائسگی هستید، برای چندین ماه متوالی داروهای کورتیکواستروئید استفاده کرده‌اید یا سابقه شکستگی لگن در والدین‌تان وجود دارد، باید با پزشکتان درباره پوکی استخوان صحبت کنید.

علت‌های پوکی استخوان

منبع : https://www.niams.nih.gov/health-topics/osteoporosis

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *